hiền khô
Định nghĩa
- Tính từ:
- Rất hiền lành, tốt bụng và dễ tính: "hiền khô" là một từ dùng trong khẩu ngữ, phương ngữ để nhấn mạnh mức độ hiền lành, ngoan ngoãn, không bao giờ gây gổ hay làm phiền người khác.
- Chỉ tính cách dịu dàng, ôn hòa đến mức đặc biệt: Thường dùng để miêu tả một người có bản tính rất hiền, có phần thật thà, chất phác.
Ví dụ sử dụng
- Tính từ:
- Con bé nhà hàng xóm hiền khô lắm, chẳng bao giờ cãi lại ai. (Đứa bé nhà hàng xóm rất hiền lành, chẳng bao giờ cãi lại ai cả.)
- Ông ấy là người hiền khô, cả đời chưa biết thế nào là to tiếng. (Ông ấy là người hiền lành lắm, cả đời chưa biết thế nào là to tiếng.)
Các cách sử dụng nâng cao
"hiền khô như cục đất": một cách ví von nhấn mạnh sự hiền lành, chịu đựng, không biết phản kháng.
- Anh ta hiền khô như cục đất, bị chửi cũng chỉ cúi mặt im lặng. (Anh ta hiền lành quá mức, bị mắng chửi cũng chỉ biết cúi mặt im lặng.)
"hiền khô lành tính": cụm từ thường đi cùng để nhấn mạnh tính cách tốt, vô hại.
- Bà cụ sống một mình, hiền khô lành tính nên được cả xóm quý. (Bà cụ sống một mình, rất hiền lành và tốt bụng nên được cả xóm quý mến.)
Biến thể và từ gần giống
- Hiền lành (tính từ): tính cách ngoan ngoãn, dễ chịu. Đây là từ phổ thông, nghĩa tương tự nhưng ít nhấn mạnh bằng "hiền khô".
- Hiền hậu (tính từ): hiền lành và nhân hậu, thường dùng cho người lớn tuổi.
- Hiền từ (tính từ): hiền lành và từ tốn, thường dùng để miêu tả thần thái, phẩm chất.
Từ đồng nghĩa
- Hiền lành: ngoan ngoãn, dễ tính.
- Dịu dàng: nhẹ nhàng, ôn hòa.
- Chất phác: thật thà, mộc mạc.
Từ trái nghĩa
- Hỗn láo: vô lễ, thiếu tôn trọng.
- Hống hách: hách dịch, hay ra oai.
- Nóng nảy: dễ nổi giận, thiếu kiên nhẫn.
Thành ngữ, cụm từ liên quan
"Hiền như bụt": rất hiền lành, phúc hậu (giống như hình tượng ông Bụt).
- Bà ngoại tôi hiền như bụt, chưa thấy bà quát mắng ai bao giờ. (Bà ngoại tôi rất hiền từ, chưa thấy bà quát mắng ai bao giờ.)
"Hiền lành như đất": cách nói khác của "hiền khô như cục đất", chỉ sự chịu đựng, nhẫn nhịn.
- Tính nó hiền lành như đất, ai bảo gì cũng nghe. (Tính nó rất hiền lành và dễ bảo, ai bảo gì cũng nghe theo.)